سند راهبردی توسعه ریلی ایران؛ وعدهای که سالها خاک میخورد!
سند راهبردی توسعه صنایع ریلی که در سال ۱۳۸۹ توسط عباس قربانعلی بیک، مشاور رئیس هیئت عامل وقت سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو) و رئیس کارگروه تخصصی صنایع ریلی تدوین شد، سالهاست در انتظار تحقق مانده و هنوز نتوانسته تغییری ملموس در حملونقل کشور ایجاد کند. این سند که ظرفیتهای بالای اقتصادی، زیستمحیطی و فنی صنعت ریلی را هدف گرفته بود، در عمل به وعدهای ناتمام بدل شده و ضعف در اجرا و چالشهای مدیریتی آن را در وضعیت تعلیق قرار داده است. توسعه ریلی که میتوانست نقطه عطفی در ارتقای بهرهوری حملونقل باشد، همچنان درگیر موانع ساختاری و تأخیرهای مزمن است. تحقق این سند، نیازمند عزم ملی، برنامهریزی منسجم و اقدام فوری است. امروز آمدهایم تا بار دیگر مروری بر این سند مهم داشته باشیم؛ سندی که از نگاه کارشناسان، میتوانست ستون فقرات حملونقل مدرن ریلی کشور باشد، اما پس از گذشت بیش از یک دهه، هنوز وارد فاز اجرایی مؤثر نشده است.
چشمانداز ترانزیت ایران؛ ارزیابی پیشنویس سند برنامه ملی گذر
پیشنویس سند برنامه ملی گذر (ترانزیت) با هدف ارتقای جایگاه ایران به عنوان یک هاب ترانزیتی منطقهای، شامل سیاستها و اقدامات کلیدی برای بهبود زیرساختها، افزایش حجم ترانزیت و تسهیل فرآیندهای مرزی است. این سند تأکید ویژهای بر ایجاد ستاد ملی ترانزیت، پنجره واحد مرزی و نوسازی ناوگان حملونقل دارد. با وجود جهتگیریهای مثبت، برخی چالشها مانند تحریمها، کمبود منابع مالی و نوسازی ناوگان، نیازمند توجه و راهکارهای دقیقتر برای تحقق اهداف است. در صورت اعمال اصلاحات پیشنهادی، این سند میتواند به یک نقشهراه عملیاتی تبدیل شده و سهم ایران در ترانزیت منطقهای و جهانی را افزایش دهد
تفاهمنامه جدید ایران و روسیه؛ آغاز عصر جدید در ارتباطات ریلی و تسهیل تجارت جهانی
همزمان با برگزاری نمایشگاه حملونقل و لجستیک ایران و ابهامات در خصوص غیبت راهآهن ج.ا.ا، دکتر جبارعلی ذاکری، معاون وزیر راه و شهرسازی، در سفر رسمی به روسیه حضور داشت. این سفر با هدف تقویت همکاریهای ریلی و انعقاد تفاهمنامههای مهم در زمینه تسهیل انتقال الکترونیکی دادهها و بهبود ارتباطات مرزی میان ایران و روسیه انجام شد. دکتر ذاکری در حاشیه مراسم امضای تفاهمنامه لجستیکی به ترابران آنلاین گفت که غیبت راهآهن در نمایشگاه به دلیل سفر رسمیاش بوده و سال آینده نمایشگاه اختصاصی ریلی با مشارکت بخش خصوصی برگزار خواهد شد.
راهآهن و انبارهای عمومی؛ همافزایی برای جهش لجستیک ملی
در مراسمی با حضور دکتر کاظم سلیمی و دکتر جبارعلی ذاکری، تفاهمنامه همکاری میان شرکت انبارهای عمومی و خدمات گمرکی ایران و راهآهن جمهوری اسلامی ایران امضا شد. این تفاهمنامه با هدف تقویت زیرساختهای لجستیک، توسعه حملونقل ریلی و ارتقای رقابتپذیری تجارت کشور منعقد گردید. سلیمی بر ضرورت اصلاح نگرشهای مدیریتی و جایگاه حیاتی لجستیک در اقتصاد جهانی تأکید کرد و ذاکری نیز از برنامههایی همچون افزایش سهم ترانزیت ریلی، فعالسازی دیپلماسی ریلی و تولید ۹۰۰ دستگاه واگن جدید خبر داد.
صنعت پخش در آزمون بحران؛ تأمین بیوقفه غذا و دارو در ۱۲ روز جنگ
صنعت پخش ایران که در “جنگ ۱۲ روزه” توانست بدون کمبود، دارو و غذای کشور را تأمین کند، اکنون با چالشهای ساختاری جدی روبروست. حسندوستحقی، رئیس کمیته لجستیک انجمن پخش، با اشاره به وابستگی ۹۰ درصدی هزینههای حملونقل به دلار و رشد شرکتهای 3PL از ۲۵ به ۱۰۰ شرکت، تحول دیجیتال و پیادهسازی فناوریهای هوشمند را تنها راه عبور از تحریمها و دستیابی به رقابتپذیری میداند.
ششمین نمایشگاه لجستیک؛ از رونق قراردادها تا چالش غیبت متولی
ششمین نمایشگاه حملونقل و لجستیک با وجود تعویق جنگی و غیبت پررنگ خارجیها، به آوردگاه بخش خصوصی داخلی و امضای ۱۳ تفاهمنامه بدل شد؛ اما خلا متولی واحد و ضعف بعد بینالملل نشان داد که صنعت لجستیک ایران هنوز میان «نمایش» و «توسعه» معلق است.
حمل و نقل ریلی ایران؛ بحران سرعت و راهبردهای بخش خصوصی
حمل و نقل ریلی ایران با تنگنای سرعت، فرسودگی ناوگان و گرههای مجوزی روبهروست. در گفتوگوی خبرنگار ترابرانآنلاین با مدیران احیا سپاهان، از ظرفیتسازی ناوگان، راهبرد ترانزیت و اتصال بندرها تا هوشمندسازی سخن گفته میشود. راهحل در سرمایهگذاری هدفمند، تسریع اجرا و همافزایی دولت–بخش خصوصی دیده میشود و یادآوری میگردد که تحولات ژئوپلیتیک، جایگاه کریدورهای ایران را تقویت کرده است.
اقتصاد دریا در سایه کریدورهای رقیب
اقتصاد دریا در کشورمان زیر سایه کریدورهای رقیب ایستاده: در حالی که بیش از ۱۲ کریدور بینالمللی پیرامون کشور فعال است، سهم ما از ۹۰۰ میلیون تن کالای روسیه فقط ۰.۶۷٪ است؛ و با وجود مسیر ۴۰۰۰ کیلومتر کوتاهتر، عبور از مسیر ایران هنوز گرانتر از کانال سوئز تمام میشود. پنجمین همایش توسعه دریامحور با شعار «سند تا ساحل» هشدار میدهد تا دولت به تسهیلگری بازنگردد و دیپلماسی اقتصادی فعال نشود، کشورمان تماشاگر رقابت کریدورها میماند.
قانون داریم، اجرا کجاست؟ چالشهای لجستیک ایران
دکتر جراره معتقد است در لجستیک ایران قانون فراوان است اما اجرا گم شده.
او میگوید محدودیت ارزی پذیرش فناوری را کُند کرده، انرژی ارزان انگیزه
بهرهوری را کاهش داده، و ناهماهنگی نهادی مسیر توسعه را مسدود کرده است.
نماینده تهران راهحل را در نظارت مؤثر مجلس و همافزایی دولت-بخش خصوصی
میبیند؛ ترکیبی که میتواند ترانزیت ایران را به کلید اشتغال و ارزآوری تبدیل کند.
نقش کمیسیون حملونقل در سیاستگذاری و آینده ترانزیت ایران
در گفتوگوی اختصاصی ترابران آنلاین در حاشیه نمایشگاه، پیمان سنندجی سهم پایین ترانزیت ایران را نتیجه نبود مدیریت یکپارچه، ناوگان فرسوده و هزینه های بالا دانست. او نسخه جبران را سپردن اجرا به بخش خصوصی، نوسازی ناوگان با یارانه های هدفمند و حرکت به سمت حملونقل هوشمند عنوان کرد. سنندجی همچنین بر اصلاح رویه های مرزی ویزا، سوخت و بیمه و تقویت همکاری های منطقه ای برای ارتقای جایگاه ترانزیت ایران تاکید کرد.
